Projeleri En İyileyen Analiz – Pert Analizi

1
651

Bu yazımda sizlere birçok firma tarafından özellikle Ar-Ge projelerinin başarıyla tamamlayabilmek amacıyla kullanılan bir yöntem olan PERT analizinin ne işe yaradığını nasıl kullanıldığını kendimce anlatmak istedim.

PERT ‘in açılımı (Proje Değerlendirme ve Gözden Geçirme Tekniği) şeklindedir. PERT işletmecilerin, faaliyetlerini zaman ve maliyet bakımından daha verimli bir sonuç elde etmek amacıyla, planlama, programlama ve kontrol metodlarını uygulayan bir şebeke analizidir.

Projenin tamamlanabilmesi için, birbirini izleyen faaliyetlerin mantıksal bir biçimde oluşturulması gerekir. Faaliyetlerin bazıları aynı zaman diliminde gerçekleşebilir. Bazı faaliyetlerde ise bir faaliyet bitmeden diğerine başlanamaz.

PERT analizinde, süreler olasılıklı olarak kabul edilir. Faaliyetlerin kesin bir süresinin olmadığı kabul edilir.

PERT analizi yaygın olarak nerelerde kullanıldığına gelirsek;

Özellikle araştırma ve geliştirme projelerinde uygulanabileceğini söyleyebiliriz. Çünkü araştırma ve geliştirme projelerinin her biri özeldir ve bu projelerdeki faaliyetlerin çoğu bir kez gerçekleştirildiği için, benzer faaliyetlerin  önceden belirlenmiş süreleri yoktur. Bu nedenle faaliyetlerin bitiş sürelerindeki belirsizlikleri göz önüne alan PERT tekniği kullanılabilir.

Yaygın olarak kullanıldığı alanlar ise;

  • Tesis kurmak amaçlı.
  • Mevcut fabrikalarda genişletme yapılmak istenirse.
  • Kaynak tahsisi.
  • Bilgisayar sistemlerinin geliştirilmesi.
  • Bir tesisin bir yerden başka bir yere taşınması.
  • Araştırma ve Geliştirme(Ar-Ge) yatırımlarının yapılması.
  • Piyasaya yeni bir mal çıkarılırken.
  • Fabrikalardaki makine ve donanım, taşıt araçlarının ve binalarının normal ve olağanüstü bakım ve onarımı.

şeklindedir.

PERT analizinde işlemler beklenen değerlere göre yapılır. Faaliyet sürelerinin belirlenmesi için 3 ayrı tamamlanma süresinin belirlenmesi gerekir. Bu süreler;

1.İyimser süre(a): Faaliyetin en erken tamamlanma süresidir. Bu sürenin tahmininde her şey planlandığı gibi gider ve tüm etmenler faaliyeti olumlu yönde etkiler kabul edilir. Bunun gerçekleşme olasılığı ise % 1 dir.

2.Kötümser Süre(b): Faaliyetin en geç tamamlanma süresidir. Bu sürenin tahmininde hiçbir şey planlandığı gibi gitmez ve beklenmedik olaylar faaliyete olumsuz etki yapar kabul edilir.

3.Olabilir süre (m): Eğer varsa daha önceki uygulamalardan alınmış bilgilerin ya da tahmin çalışmalarının sonuçları kullanılarak normal koşullar altında faaliyetin tamamlanacağı süreye en yüksek olasılıkla tamamlanma süresine denir. En gerçekçi süredir.

Bu veriler altında ortalama hesabı :

ortlama şeklindedir.

Bunun dışında varyansı da hesaplamamız gerekir. Çünkü faaliyetin tamamlanma süresi, ortalama tamamlanma süresinde farklı olabilir.

varyans   şeklindedir.

Varyans değerinin büyük olması durumunda, belirsizlik değeri büyük olur. Bu da faaliyetin o sürede tamamlanması belirsizliğini gösterir.  Varyansın küçük olması durumunda ise, iyimser ve kötümser sürelerin çok farklı olmadığını ve faaliyetin tamamlanma süresinin belirlenebileceğini gösterir.

Herhangi bir yoldaki faaliyetlerin beklenen tamamlanma süresi:

toplam

Herhangi bir yoldaki faaliyetlerin varyansı;

v

Eğer istenirse projenin herhangi bir süreden önce ya da bu süre içerisinde tamamlanma olasılığını da hesaplamak mümkündür.

Bunu yapmak için ise, kritik yolu oluşturan faaliyetlerin sayısının kritik yolun normal dağılımlı olmasını sağlayacak büyüklükte olduğu kabul edilir. Standart normal değişken şu şekildedir.

z

Birden fazla kritik yol olduğunda olasılık hesaplarken varyasnı büyük olan yol dikkate alınır., beklenenden daha geç bir süre içerisinde projenin tamamlanması ile ilgili olasılıklarda en büyük varyans, beklenenden daha kısa bir süre içerisinde projenin tamamlanmasıyla ilgili olasılıklarda en küçük varyans alınır. Sonuçlar bu şekilde daha güvenilir hale gelir.

Şimdi de bu anlattıklarımı bir örnek üzerinden daha iyi kavramaya çalışalım.

ÖRNEK: Bir reklam şirketinin anket çalışması yapmak istiyor. Bunun için ise PERT analizinden yararlanmak istiyor. Aşağıda faaliyetler ve tahmini süreler verilmiştir.

FaaliyetFaaliyet Önceliğiamb
AàSoruların hazırlanması456
BàÖrnekleme Planının Hazırlanması81216
CàSoruların seçiminin yapılmasıA4512
DàDeğerlendirmeB135
EàAnketçilerin eğitimiA,D222
FàAnketörlerin bölgelere ayrılmasıB456
GàAnketörlerin uzaktan yönetilmesiC,E,F101418
HàÖrnekleme sonuçlarının değerlendirilmesiG182034

a)Bu projenin ağ diyagramını çizip, beklenen değer ve varyansını bulunuz.

b)Projenin %90 olasılıkla kaç günde tamamlanacağını hesaplayınız.

çizimçiz

a)Projenin Ağ Diyagramı

Kritik yol B→F→G→H ya da B→D→E→G→H şeklindedir.

m1

m2

bu şekilde tüm ler hesaplanıp toplanır. İşlemlerin sonucunda;

µ= 53 bulunur.

Varyans ve standart sapmalarda yukarıda verdiğimiz formüller eşliğinde hesaplanır.

vs

zz

x

bulunur. Yani % 90 olasılıkla 57 günde tamamlanır.

Kaynaklar

 http://enm.blogcu.com/sayisal-modelleme-pert-analizi-1/9346123

http://www.kirklareli.edu.tr/download//by-files/45848838.html

 

1 YORUM

Bir Cevap Yazın